Bạo lực học đường là hành vi cố ý gây tổn hại thể chất, tinh thần hay danh dự của học sinh trong môi trường giáo dục, được pháp luật quy định rõ tại Nghị định 80/2017/NĐ-CP. Bài viết giúp anh chị nhận diện dấu hiệu, hiểu nguyên nhân và biết cách đồng hành cùng con.
Bạo lực học đường là gì?
Bạo lực học đường theo khoản 5 Điều 2 Nghị định 80/2017/NĐ-CP, đây là hành vi hành hạ, ngược đãi, đánh đập, xâm hại thân thể, sức khỏe, lăng mạ, xúc phạm danh dự nhân phẩm, cô lập, xua đuổi và các hành vi cố ý khác gây tổn hại về thể chất, tinh thần của học sinh, xảy ra trong cơ sở giáo dục hoặc lớp học độc lập.
Theo định nghĩa pháp luật nêu trên, một câu nói xúc phạm lặp đi lặp lại, một hành động cô lập một bạn khỏi nhóm chơi chung, cũng đã đủ để cấu thành hành vi bạo lực học đường. Đây là điều Lanh tôi luôn nhấn mạnh khi trò chuyện cùng các phụ huynh, vì nhiều khi tổn thương tinh thần còn kéo dài âm ỉ hơn một vết bầm ngoài da rất nhiều.
Góc nhìn của UNESCO và UNICEF về bạo lực học đường
Không chỉ ở Việt Nam, đây là vấn đề mang tính toàn cầu. Theo báo cáo của UNESCO, gần một phần ba học sinh trên thế giới từng bị bắt nạt bởi bạn học ít nhất một lần trong tháng gần nhất. Con số này cho thấy dù ở quốc gia nào, môi trường học đường vẫn tiềm ẩn nguy cơ mà cha mẹ không thể chủ quan.
Phân biệt bạo lực học đường và bắt nạt học đường
Hai khái niệm này thường bị dùng lẫn với nhau, nhưng thực ra không hoàn toàn giống nhau. Bảng dưới đây giúp anh chị dễ hình dung sự khác biệt.
| Tiêu chí | Bạo lực học đường | Bắt nạt học đường |
|---|---|---|
| Mức độ | Có thể là một hành vi đơn lẻ nhưng gây hậu quả nghiêm trọng | Thường ở mức độ nhẹ hơn trong từng lần |
| Tính lặp lại | Không nhất thiết phải lặp lại nhiều lần | Đặc trưng bởi việc lặp lại có hệ thống |
| Sự mất cân bằng quyền lực | Có thể xảy ra giữa hai bên ngang sức | Luôn tồn tại sự chênh lệch quyền lực rõ rệt (thể chất, số đông, vị thế xã hội) |
Nói cách khác, bắt nạt học đường là một dạng cụ thể nằm trong phạm vi rộng hơn của bạo lực học đường. Hiểu đúng sự khác biệt này giúp cha mẹ không bỏ sót những tình huống tưởng như nhỏ nhặt nhưng thực chất đang âm thầm ảnh hưởng đến con.
Thực trạng bạo lực học đường tại Việt Nam hiện nay
Thực trạng bạo lực học đường tại Việt Nam hiện nay cho thấy hai xu hướng song song: số vụ việc được ghi nhận chính thức có dấu hiệu giảm, nhưng hình thức bạo lực lại ngày càng tinh vi, khó phát hiện hơn, đặc biệt trên không gian mạng.
Số liệu năm học 2023-2024 từ Bộ Giáo dục và Đào tạo
Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, trong năm học 2023-2024, cả nước ghi nhận 466 vụ việc liên quan đến bạo lực học đường, với 1.453 học sinh có liên quan, trong đó có 509 học sinh nữ, 235 học sinh bị tổn hại về thể chất và 222 học sinh bị tổn hại về tinh thần. So với năm học trước đó, số vụ đã giảm 20,6% và số học sinh liên quan giảm 24,2%. Đây là tín hiệu tích cực, nhưng con số 1.791 học sinh được xác định có nguy cơ liên quan đến bạo lực học đường cho thấy vấn đề vẫn còn âm ỉ trong nhiều trường học.
Xu hướng mới: bạo lực học đường dịch chuyển lên không gian mạng
Số vụ việc được ghi nhận chính thức có xu hướng giảm, nhưng hình thức bạo lực lại đang thay đổi rõ rệt. Thay vì những va chạm trực tiếp trong sân trường, bạo lực học đường ngày càng len lỏi vào các nhóm chat kín, mạng xã hội, nơi một bức ảnh chế giễu hay một đoạn clip bị phát tán có thể khiến một đứa trẻ tổn thương sâu sắc mà cha mẹ không hề hay biết. Theo UNESCO, bạo lực trực tuyến hiện ảnh hưởng đến khoảng 10% trẻ em trên toàn cầu, và xu hướng này càng rõ nét hơn khi trẻ tiếp cận điện thoại, mạng xã hội từ rất sớm.
Nhìn lại một số vụ việc gần đây và bài học rút ra
Trong hai năm gần đây, không khó để bắt gặp những vụ việc học sinh bị đánh hội đồng, bị quay clip rồi phát tán lên mạng xã hội, khiến dư luận bức xúc. Lanh tôi không muốn đi sâu kể lại chi tiết những vụ việc này, vì điều đó không giúp ích gì cho anh chị, mà đôi khi còn gây thêm hoang mang không cần thiết. Điều quan trọng hơn cả là nhìn ra một điểm chung: hầu hết các vụ việc đều có dấu hiệu báo trước, chỉ là người lớn xung quanh, kể cả cha mẹ, đôi khi không kịp nhận ra hoặc chưa biết cách can thiệp đúng lúc.
Các hình thức bạo lực học đường phổ biến hiện nay
Các hình thức bạo lực học đường phổ biến hiện nay được chia thành bốn nhóm chính: bạo lực thể chất, bạo lực tinh thần, bạo lực tình dục và bạo lực trực tuyến. Nắm rõ từng nhóm giúp cha mẹ nhận diện vấn đề đúng bản chất, thay vì chỉ nghĩ đến chuyện đánh nhau.
Bạo lực thể chất
Đây là hình thức dễ nhận biết nhất, bao gồm các hành vi như đánh, đá, xô đẩy, giật tóc, trấn lột đồ dùng học tập hoặc tiền bạc, thậm chí sử dụng vật dụng gây nguy hiểm. Ở cấp tiểu học, hình thức này thường xuất hiện dưới dạng xô đẩy, giành đồ chơi; lên đến cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông, mức độ có thể nghiêm trọng hơn với những trận đánh hội đồng có tổ chức.
Bạo lực tinh thần
Bạo lực tinh thần, bao gồm cả bạo lực bằng lời nói, thường khó phát hiện hơn nhưng để lại di chứng sâu và dai dẳng. Đe dọa, lăng mạ, đặt biệt danh xúc phạm, tẩy chay khỏi nhóm bạn, hay hình thức im lặng có chủ đích để cô lập một bạn học, tất cả đều thuộc nhóm này. Có những đứa trẻ chịu đựng kiểu bạo lực này trong âm thầm suốt nhiều tháng trời mà cha mẹ hoàn toàn không hay biết, vì bên ngoài con vẫn tỏ ra bình thường.
Bạo lực tình dục
Đây là hình thức nhạy cảm nhất, bao gồm hành vi quấy rối, động chạm không mong muốn hoặc ép buộc mang tính chất tình dục giữa học sinh với nhau. Nếu con có dấu hiệu bất thường liên quan đến vấn đề này, anh chị nên bình tĩnh lắng nghe con trước, sau đó tìm đến sự hỗ trợ của nhà trường, cơ quan chức năng hoặc các đường dây tư vấn tâm lý học đường để được hướng dẫn xử lý phù hợp.
Bạo lực trực tuyến
Đây là hình thức phát triển nhanh nhất trong vài năm trở lại đây. Đăng ảnh, video nhạy cảm của bạn học lên mạng xã hội, lập nhóm chat để bêu xấu, dùng công nghệ ghép ảnh hoặc giả mạo để hạ thấp danh dự người khác đều là những biểu hiện của bạo lực trực tuyến. Điều đáng lo là hình thức này không có ranh giới về thời gian hay không gian, một đứa trẻ có thể bị tổn thương ngay cả khi đã về đến nhà, đóng cửa phòng riêng.
Nguyên nhân dẫn đến bạo lực học đường
Nguyên nhân bạo lực học đường đến từ sự cộng hưởng của nhiều yếu tố, bao gồm đặc điểm tâm lý của học sinh, môi trường gia đình, cách giáo dục của nhà trường và tác động từ xã hội, mạng internet. Không có một nguyên nhân duy nhất, mà phần lớn các trường hợp là kết quả của nhiều yếu tố cộng dồn lại.
- Từ chính học sinh
Giai đoạn dậy thì đi kèm với nhiều biến động tâm sinh lý, khiến trẻ dễ nóng giận, bốc đồng và chưa có đủ kỹ năng kiểm soát cảm xúc. Một số em còn dùng bạo lực như cách để khẳng định bản thân, thu hút sự chú ý hoặc che giấu cảm giác tự ti bên trong.
- Từ gia đình
Đây là yếu tố mà Lanh tôi cho là quan trọng bậc nhất, vì gia đình chính là nơi hình thành nền tảng ứng xử đầu tiên của một đứa trẻ. Trẻ lớn lên trong gia đình thiếu sự gắn kết, chứng kiến cha mẹ dùng bạo lực để giải quyết mâu thuẫn, hoặc ngược lại được nuông chiều quá mức đến mức không biết chấp nhận sự từ chối, đều có nguy cơ mang những cách ứng xử lệch chuẩn đó vào môi trường học đường.
Trong quá trình đồng hành cùng nhiều gia đình, Lanh tôi nhận thấy rõ một điều, trẻ chứng kiến bạo lực trong nhà thường vô thức xem đó là cách giải quyết vấn đề “bình thường”, rồi lặp lại chính khuôn mẫu ấy khi bước ra ngoài xã hội.
- Từ nhà trường
Áp lực thành tích, sĩ số lớp học đông, giáo viên thiếu kỹ năng nhận diện và xử lý mâu thuẫn giữa học sinh, hay đôi khi là tâm lý ngại xử lý triệt để vì sợ ảnh hưởng đến uy tín nhà trường, cũng là những yếu tố góp phần khiến bạo lực học đường có cơ hội xảy ra và kéo dài.
- Từ xã hội và môi trường mạng
Nội dung bạo lực xuất hiện dày đặc trên phim ảnh, trò chơi điện tử và mạng xã hội khiến trẻ dần quen mắt với hình ảnh bạo lực, xem đó là điều bình thường trong cuộc sống. Cộng thêm việc chế tài xử lý các hành vi bắt nạt trên không gian mạng còn chưa đủ mạnh, nhiều em cảm thấy mình có thể hành động mà không phải chịu trách nhiệm rõ ràng.
Hậu quả của bạo lực học đường
Hậu quả bạo lực học đường ảnh hưởng đến ba nhóm: nạn nhân, người gây ra hành vi bạo lực và những học sinh chứng kiến sự việc, mỗi nhóm chịu tác động theo một cách khác nhau, không chỉ dừng lại ở những vết thương nhìn thấy bằng mắt.
- Với nạn nhân
Ngoài tổn thương thể chất trực tiếp, nạn nhân của bạo lực học đường thường phải đối mặt với sang chấn tâm lý kéo dài, lo âu, trầm cảm, mất ngủ, và trong một số trường hợp nghiêm trọng là có ý nghĩ tự làm đau bản thân. Kết quả học tập cũng thường sa sút rõ rệt vì trẻ mất đi cảm giác an toàn khi đến trường, nơi đáng lẽ phải là môi trường nuôi dưỡng con phát triển.
- Với người gây ra bạo lực
Ít ai để ý rằng những em có hành vi bạo lực cũng đang phải trả giá theo cách riêng của mình. Việc quen với cách giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực từ khi còn nhỏ khiến các em dễ hình thành những khuôn mẫu ứng xử lệch chuẩn, ảnh hưởng lâu dài đến các mối quan hệ và con đường tương lai nếu không được can thiệp, uốn nắn kịp thời.
- Với người chứng kiến và cả cộng đồng
Đây là khía cạnh ít được nhắc đến nhưng lại rất đáng quan tâm. Những học sinh chứng kiến bạn bè bị bắt nạt mà không thể lên tiếng, dù vì sợ hãi hay vì không biết phải làm gì, cũng chịu ảnh hưởng tâm lý không nhỏ, dễ rơi vào trạng thái lo âu, mất niềm tin vào môi trường xung quanh và giảm động lực học tập. Đây chính là lý do vì sao việc xây dựng một môi trường lớp học biết lên tiếng và bảo vệ lẫn nhau lại quan trọng đến vậy.
Dấu hiệu nhận biết con đang liên quan đến bạo lực học đường
Dấu hiệu nhận biết con đang liên quan đến bạo lực học đường thường thể hiện qua sự thay đổi trong tâm trạng, thói quen sinh hoạt và cách con phản ứng với việc đến trường, tùy theo việc con là nạn nhân, người gây ra hành vi hay người chứng kiến im lặng.
Khi con có thể là nạn nhân
- Tâm trạng thay đổi đột ngột, dễ cáu gắt hoặc thu mình bất thường
- Sợ hãi hoặc tìm cách trốn tránh việc đến trường
- Có vết bầm tím, trầy xước không rõ nguyên nhân
- Thường xuyên mất đồ dùng học tập hoặc tiền tiêu vặt
- Rút lui khỏi bạn bè, ít giao tiếp hơn trước
- Điểm số giảm sút không rõ lý do
- Rối loạn giấc ngủ hoặc thói quen ăn uống thay đổi bất thường
Tôi từng đồng hành cùng một phụ huynh có con học lớp 5, chị kể rằng gần đây con hay viện cớ đau bụng để không phải đi học vào mỗi sáng thứ Hai. Ban đầu chị nghĩ con chỉ lười, nhưng sau khi kiên nhẫn trò chuyện nhẹ nhàng vào buổi tối, chị mới biết con đang bị một nhóm bạn trong lớp trêu chọc về ngoại hình suốt nhiều tuần liền. Nếu không quan sát kỹ chi tiết nhỏ ấy, có lẽ câu chuyện đã kéo dài âm thầm lâu hơn nữa.
Khi con có thể là người gây ra bạo lực
- Biểu hiện hung hăng bất thường so với trước đây
- Kết giao với nhóm bạn có xu hướng tiêu cực
- Có tiền bạc hoặc đồ dùng không rõ nguồn gốc
- Thường xuyên đổ lỗi cho người khác, khó nhận sai
- Khoe khoang những hành vi thiếu chuẩn mực trên mạng xã hội
- Thái độ thờ ơ, thiếu đồng cảm trước nỗi đau của người khác
Khi con biết chuyện nhưng chọn im lặng
- Biết rõ chuyện đang xảy ra trong lớp nhưng né tránh khi được hỏi
- Tỏ ra lo lắng, bồn chồn mỗi khi nhắc đến một bạn học cụ thể
- Ngại kể vì sợ bị trả thù hoặc sợ mất tình bạn
- Có xu hướng bênh vực im lặng, không dám lên tiếng công khai
Nhóm dấu hiệu này thường bị bỏ qua nhiều nhất, vì con không phải là người trực tiếp bị hại hay gây hại. Nhưng chính sự im lặng kéo dài cũng có thể để lại gánh nặng tâm lý không nhỏ cho con.
Cha mẹ nên làm gì khi phát hiện con liên quan đến bạo lực học đường?
Khi phát hiện con liên quan đến bạo lực học đường, cha mẹ cần bình tĩnh xác minh tình huống trước khi hành động, sau đó lựa chọn cách tiếp cận phù hợp tùy theo việc con là nạn nhân, là người gây ra hành vi, hay vụ việc đã nghiêm trọng đến mức cần đến sự can thiệp của pháp luật.
- Khi con là nạn nhân
Bước đầu tiên và quan trọng nhất là lắng nghe con mà không phán xét, không vội kết luận đúng sai ngay từ đầu. Sau đó, hãy thừa nhận cảm xúc của con bằng những câu như “mẹ hiểu lúc đó con đã rất sợ”, thay vì gạt đi cảm xúc ấy. Tiếp theo, cùng con phân tích lại tình huống một cách bình tĩnh để hiểu rõ đầu đuôi câu chuyện, và cuối cùng là thống nhất với con về hướng xử lý tiếp theo, có thể là gặp giáo viên chủ nhiệm hoặc phối hợp cùng nhà trường.
Có những câu hỏi tưởng như quan tâm nhưng lại vô tình khiến con thêm tổn thương, chẳng hạn “sao con lại để bạn đánh”, “sao con không phản kháng lại”. Thay vào đó, anh chị có thể hỏi con “lúc đó con cảm thấy thế nào”, “con muốn mẹ giúp con điều gì trước tiên”. Cách đặt câu hỏi khác nhau tạo ra cảm giác hoàn toàn khác nhau nơi một đứa trẻ đang tổn thương.
- Khi con là người gây ra bạo lực
Nhiều cha mẹ theo bản năng sẽ đánh mắng con ngay khi biết chuyện, nhưng cách này thường không giúp con thực sự hiểu ra vấn đề. Thay vào đó, hãy giữ bình tĩnh, cùng con nhìn nhận lại hành vi của mình, sau đó đồng hành cùng con đến xin lỗi trực tiếp người bị ảnh hưởng thay vì xin lỗi thay con. Đồng thời, cha mẹ nên tìm hiểu xem điều gì đang khiến con dồn nén cảm xúc đến mức phải giải tỏa bằng hành vi bạo lực, và nếu cần thiết, hãy tìm đến Thạc sĩ tâm lý để được hỗ trợ chuyên sâu hơn.
- Khi nào cần đưa vụ việc ra pháp luật
Trong những trường hợp nghiêm trọng, cha mẹ hoàn toàn có quyền và nên đưa vụ việc ra cơ quan chức năng. Hành vi cố ý gây thương tích có thể bị xử lý theo Điều 134 Bộ luật Hình sự, trong khi hành vi xúc phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm người khác có thể liên quan đến Điều 155 về tội làm nhục người khác. Với những trường hợp chưa đến mức truy cứu hình sự, hành vi vẫn có thể bị xử phạt hành chính theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP.
Một điều cha mẹ cần lưu ý là độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự. Theo quy định, người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự với mọi tội danh, còn người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự nếu hành vi thuộc loại tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng. Vì vậy, việc trao đổi cụ thể với nhà trường, luật sư hoặc cơ quan công an địa phương sẽ giúp anh chị hiểu rõ hướng xử lý phù hợp với từng tình huống của con.
Giải pháp phòng chống bạo lực học đường từ ba phía
Giải pháp bạo lực học đường hiệu quả cần sự phối hợp đồng bộ từ ba phía: gia đình, nhà trường và chính học sinh, cùng với sự hỗ trợ của chính sách ở tầm vĩ mô, chứ không thể chỉ trông chờ vào một bên.
Với gia đình: xây dựng gắn kết từ sớm
Một khoảng thời gian ngắn mỗi tuần dành riêng để trò chuyện thật sự với con, không phải chỉ hỏi han bài vở, mà là lắng nghe những điều con đang trải qua ở trường, có thể tạo ra khác biệt lớn theo thời gian. Cha mẹ cũng nên chủ động dạy con cách gọi tên và bày tỏ cảm xúc của mình, đồng thời làm gương trong cách ứng xử không dùng bạo lực để giải quyết mâu thuẫn ngay trong chính gia đình.
Với nhà trường: xây dựng môi trường an toàn về tâm lý
Nhà trường cần có phòng tham vấn tâm lý học đường hoạt động thực chất, quy trình tiếp nhận và xử lý vụ việc minh bạch, cùng các hoạt động ngoại khóa giúp học sinh gắn kết với nhau nhiều hơn thay vì chỉ tập trung vào thành tích học tập.
Với chính học sinh: trang bị kỹ năng tự bảo vệ
- Học cách nói không một cách dứt khoát trước những hành vi khiến mình khó chịu
- Chủ động tìm đến người lớn đáng tin cậy khi gặp vấn đề
- Ghi lại bằng chứng nếu bị đe dọa hoặc bắt nạt trên mạng
- Không im lặng khi thấy bạn học bị bắt nạt
- Tránh xa những khu vực, tình huống tiềm ẩn nguy cơ xung đột
Chính sách đang được triển khai
Ở tầm vĩ mô, ngày 26 tháng 1 năm 2024, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 02/CT-TTg về tăng cường công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội trong phòng chống bạo lực học đường. Đây là cơ sở quan trọng để các trường học, địa phương xây dựng những chương trình phối hợp cụ thể hơn trong thời gian tới, và cũng là tín hiệu cho thấy vấn đề này đang nhận được sự quan tâm ở cấp độ chính sách.
Minh Trí Thành đồng hành cùng cha mẹ hóa giải bạo lực học đường
Trong suốt hành trình làm việc cùng hàng trăm gia đình, Lanh tôi nhận ra một điều rất rõ ràng: phần lớn những vấn đề của con, dù là bạo lực học đường hay bất kỳ khó khăn tâm lý nào khác, đều bắt nguồn sâu xa từ cách cha mẹ đang kết nối với chính mình và với con. Khi cha mẹ hiểu rõ cảm xúc của bản thân, biết cách lắng nghe thay vì phán xét, con trẻ mới thực sự cảm thấy an toàn để chia sẻ những điều đang diễn ra trong thế giới của mình, kể cả những chuyện khó nói nhất.
Đó cũng là điều Lanh tôi cùng đội ngũ tại Minh Trí Thành luôn hướng đến khi đồng hành cùng các gia đình, giúp cha mẹ hiểu con hơn, biết cách phản ứng đúng lúc trước những dấu hiệu bất thường, thay vì chờ đến khi mọi chuyện đã đi quá xa mới xử lý.
Kết luận
Bạo lực học đường là gì không chỉ là câu hỏi lý thuyết, mà là vấn đề cha mẹ cần chủ động quan sát mỗi ngày, từ những thay đổi nhỏ trong tâm trạng đến dấu hiệu bất thường trong sinh hoạt của con. Hiểu đúng, nhận diện sớm và đồng hành đúng cách là nền tảng để bảo vệ con trên hành trình trưởng thành.
Câu hỏi thường gặp về bạo lực học đường
Bạo lực học đường tiếng Anh là gì?
Bạo lực học đường trong tiếng Anh thường được gọi là “school violence”, còn hành vi bắt nạt cụ thể được gọi là “bullying”.
Bạo lực học đường có mấy loại?
Theo cách phân loại phổ biến hiện nay, bạo lực học đường được chia thành bốn hình thức chính: bạo lực thể chất, bạo lực tinh thần, bạo lực tình dục và bạo lực trực tuyến.
Học sinh gây bạo lực học đường bị xử lý như thế nào?
Tùy mức độ, học sinh có thể bị nhà trường kỷ luật nội bộ, hoặc bị xử phạt hành chính theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP, thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 134 hoặc Điều 155 Bộ luật Hình sự nếu đủ tuổi và mức độ nghiêm trọng.
Bao nhiêu tuổi bắt đầu chịu trách nhiệm hình sự về hành vi bạo lực?
Người từ đủ 16 tuổi trở lên chịu trách nhiệm hình sự với mọi tội danh; người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi chỉ chịu trách nhiệm hình sự nếu phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
Con bị bạo lực học đường nhưng không dám nói, cha mẹ phải làm sao?
Anh chị nên tạo không gian trò chuyện an toàn, không phán xét, quan sát các dấu hiệu bất thường trong sinh hoạt hàng ngày của con, và tìm đến chuyên gia tâm lý nếu cảm thấy cần thiết.
Bạo lực học đường có phải luôn xảy ra giữa học sinh với nhau không?
Không hẳn. Bạo lực học đường có thể xảy ra giữa học sinh với học sinh, nhưng cũng có thể liên quan đến hành vi từ giáo viên, nhân viên nhà trường đối với học sinh.
Làm gì khi con là người chứng kiến bạn bị bạo lực?
Cha mẹ nên khuyến khích con chia sẻ, giải thích cho con hiểu việc lên tiếng hoặc tìm người lớn giúp đỡ không phải là “mách lẻo” mà là hành động bảo vệ bạn bè và chính mình.
Tài liệu tham khảo
Khoản 5 Điều 2 Nghị Định 80/2017/NĐ-CP https://thuvienphapluat.vn/chinh-sach-phap-luat-moi/vn/ho-tro-phap-luat/tu-van-phap-luat/43631/bao-luc-hoc-duong-la-gi-quy-dinh-ve-phong-chong-bao-luc-hoc-duong
