Bạn có bao giờ cảm thấy mình đang bị những cảm xúc hỗn loạn “điều khiển” không? Bạn dễ bùng nổ giận dữ vì một câu nói vô tình của ai đó? Bạn bật khóc không kiểm soát vì áp lực công việc? Phụ nữ hiện đại đang gánh vác quá nhiều, và khi không làm chủ được cảm xúc, chúng ta dễ dàng đánh mất kết nối với chính mình, sống mà chỉ như “tồn tại”. Bài viết sau, colanh.vn sẽ giúp bạn bắt đầu hành trình học cách làm chủ cảm xúc, nắm giữ “chìa khóa” làm chủ cuộc đời.
Làm chủ cảm xúc là gì?
Làm chủ cảm xúc là khả năng nhận biết, hiểu rõ và điều chỉnh cảm xúc của bản thân trong mọi hoàn cảnh. Nói cách khác, đó là khi bạn biết mình đang cảm thấy gì? Vì sao lại như vậy? Và chọn cách phản ứng phù hợp nhất.
Điều quan trọng là, làm chủ cảm xúc không đồng nghĩa với kìm nén cảm xúc. Khi ta kìm nén, cảm xúc chỉ bị đẩy xuống sâu hơn, chờ một ngày nào đó bùng nổ mạnh mẽ hơn. Làm chủ cảm xúc là dám nhìn thẳng, dám cảm nhận, rồi học cách chuyển hóa nó.
Chẳng hạn, khi chồng nói điều gì đó không vừa ý, người phụ nữ làm chủ cảm xúc sẽ không giận dữ quát lại chồng hay im lặng lờ đi. Họ sẽ dừng lại, hít sâu, lắng nghe cảm xúc thật của mình: “Mình đang thấy buồn, thấy bị hiểu lầm”. Khi đó, họ không bị cuốn vào cảm xúc tức thời mà thực sự kết nối với mình. Cũng vì thế, họ đưa ra cách phản ứng phù hợp hơn.
Vì sao cần học cách làm chủ cảm xúc?
Trong cuốn “Trí tuệ cảm xúc”, tác giả Daniel Goleman có viết rằng: “ý thức về những xúc cảm của mình là nền tảng cho hình thức căn bản thứ hai của trí tuệ xúc cảm: năng lực tự giải thoát khỏi tâm trạng xấu.”
Tác giả cũng nhấn mạnh, những người biết chắc chắn về cảm giác của mình sẽ có thể sống tốt hơn, đúng đắn hơn trong các quyết định của mình. Làm chủ cảm xúc sẽ giúp bạn trấn an tinh thần tốt hơn, mạnh mẽ trước thất bại và những mong muốn trong cuộc đời.
Ngoài ra, tác giả cũng phân tích rằng: làm chủ cảm xúc sẽ giúp bạn biết mình và biết cảm xúc của người khác. Họ cũng biết làm chủ những “liên hệ con người”, có mối quan hệ hòa hợp và dễ thành công hơn.
Cảm xúc là “người lái xe vô hình” điều khiển mọi hành vi, lời nói và quyết định trong cuộc sống của chúng ta. Nếu phụ nữ không làm chủ được cảm xúc, ta rất dễ đánh mất chính mình trong những phản ứng vô thức. Chúng ta có thể nói lời khiến chồng và con bị tổn thương hoặc ta im lặng quá lâu khiến mối quan hệ nguội lạnh.
Với phụ nữ, cảm xúc còn là “ngôn ngữ” của tình yêu, là sợi dây kết nối trong hôn nhân, nuôi dạy con cái và cả trong việc yêu thương bản thân. Khi cảm xúc không được lắng nghe, ta sẽ thấy mệt mỏi, cô đơn, dễ rơi vào cảm giác “mình đang sống mà không thật sự sống”. Như cô Lanh cũng nhấn mạnh trong nhiều chương trình chia sẻ của mình: “Một người có mối quan hệ hoàn hảo với chính mình họ sẽ trở nên cực kỳ thành công.”
Cách làm chủ cảm xúc
Bắt đầu từ việc hiểu chính mình
Muốn làm chủ cảm xúc, trước hết con cần hiểu: Vì sao mình lại dễ bị cảm xúc cuốn đi như vậy? Đôi khi, những phản ứng hôm nay không chỉ đến từ hiện tại, mà còn là dấu vết của những tổn thương cũ. Những ký ức buồn từ tuổi thơ, từ mối quan hệ với cha mẹ hay từ cảm giác bị bỏ rơi, không được lắng nghe.
Hiểu được gốc rễ, bạn mới thật sự chữa lành thay vì chỉ “kiểm soát tạm thời”. Khi tâm hồn được chữa lành, bình an trở lại, cảm xúc cũng tự nhiên mềm mại hơn. Không cần phải cố “kiềm chế”, chị em chúng ta vẫn giữ được sự vững vàng và dịu dàng trong mọi hoàn cảnh.
Học cách làm chủ cảm xúc
Sau khi hiểu nguyên nhân, bạn bắt đầu học cách làm chủ cảm xúc: không kìm nén, không bộc phát mà là biết mình đang cảm thấy gì và chọn phản ứng phù hợp. Có 3 bước đơn giản mà bạn có thể áp dụng.
Bước 1: Nhận diện cảm xúc
Dừng lại vài giây và hỏi: “Mình đang cảm thấy gì?”. Chỉ khi gọi tên được cảm xúc: giận, buồn, tủi thân hay lo sợ, chúng ta mới thực sự bước ra khỏi vòng xoáy của nó. Việc nhận diện giúp con ý thức được mình, thay vì bị cảm xúc điều khiển.
Bước 2: Chấp nhận cảm xúc
Đừng ép mình “phải tích cực ngay”. Cảm xúc đến là để nói với chúng ta điều gì đó. Chúng ta hoàn toàn cho phép cảm xúc tồn tại, nó mới dần tan đi được. Bạn tức giận, bạn buồn, bạn tổn thương,… điều đó hoàn toàn bình thường. Cảm xúc không hề sai và có lỗi.
Bước 3: Biểu đạt lành mạnh
Làm chủ cảm xúc làm chủ cuộc đời nằm ở bước 3 quan trọng này. Nếu bạn buồn, bạn có thể đi dạo, viết nhật ký, chia sẻ với người tin cậy. Nếu bạn giận, bạn có thể hít thở sâu, nói ra cảm xúc bằng sự tôn trọng. Biểu đạt lành mạnh giúp phụ nữ giải tỏa mà không làm tổn thương ai. Đó mới chính là làm chủ cảm xúc thật sự.
Chuyển hóa cảm xúc tiêu cực
Hiểu và kiểm soát là nền tảng, nhưng chuyển hóa cảm xúc tiêu cực mới là bước giúp con thật sự tự do. Cảm xúc tiêu cực chỉ là “tín hiệu” cho thấy có điều gì đó bên trong đang cần được nhìn nhận và yêu thương.
Thở chậm và sâu và viết ra cảm xúc để đối thoại với mình, lắng nghe và chuyển hóa cảm xúc. Biết cách chuyển tức giận trở thành hiểu biết, nỗi buồn trở thành yêu thương, và sợ hãi trở thành sức mạnh, bạn chính thức nắm giữ được “chìa khóa” quan trọng làm chủ cuộc đời.
Đó là khi chị em phụ nữ không còn bị cuốn đi bởi cảm xúc, mà dùng cảm xúc làm chất liệu để trưởng thành và kết nối sâu hơn với cuộc sống.
Nếu bạn vẫn đang bị cuốn theo vòng xoáy của cảm xúc, chương trình “Phụ nữ tỉnh thức” chính là hành trình dành cho bạn. Dưới sự dẫn dắt của Thạc sĩ tâm lý Nguyễn Thị Lanh, chị em phụ nữ sẽ hiểu được rằng: chúng ta không cần “phải mạnh mẽ” theo một khuôn mẫu nào, quan trọng mình được là chính mình.
Cô Lanh sẽ giúp bạn nhận diện cảm xúc, thấu hiểu gốc rễ của những tổn thương đã hình thành, từ đó chữa lành mối quan hệ với chính bản thân. Đây là bước đầu tiên để bạn buông bỏ gánh nặng vô hình và tìm lại sự bình an nội tại.
Chương trình giúp bạn học cách làm chủ cảm xúc, không còn bị cảm xúc điều khiển mà biết cách dùng chúng để dẫn dắt cuộc sống. Khi bạn chữa lành bên trong, bạn sẽ tự nhiên kết nối sâu sắc hơn với chồng, con và những người thân yêu.
