Nghiện game online khiến các con mải mê chơi đến quên ăn quên ngủ và cũng khiến cho các bậc phụ huynh vô cùng lo lắng. Tình trạng nghiện game ảnh hưởng đến sức khỏe, học tập và cả tương lai của trẻ. Bài viết sau sẽ cung cấp một cái nhìn toàn diện về những dấu hiệu nhận biết, nguyên nhân và trang bị giải pháp thiết thực để phụ huynh tháo gỡ cùng các con.
Dấu hiệu nhận biết con nghiện game online
Ngày nay, có rất nhiều trò chơi online khác nhau, từ đơn giản đến phức tạp. Chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh là bạn có thể tham gia được. Chúng đem đến trải nghiệm thú vị, giờ phút giải trí và cơ hội kết nối bạn bè.
Tuy nhiên, ranh giới giữa giải trí lành mạnh và “gây nghiện” khá mong manh. Từ việc giải trí bình thường đến nghiện game online xảy ra rất từ từ và khó nhận biết. Làm thế nào để biết con đang bị cuốn sâu vào các trò chơi này?
Các bậc phụ huynh sẽ cần quan sát kỹ lưỡng những thay đổi trong hành vi, tâm lý và cả thay đổi về thể chất.
Dành quá nhiều thời gian cho game
Dấu hiệu nhận biết rõ rệt nhất là việc các con dành quá nhiều thời gian cho những trò chơi online.
- Chơi game online mọi lúc mọi nơi, thời gian chơi kéo dài hàng tiếng đồng hồ.
- Trẻ nghiện game online mải mê với các trò chơi mà quên việc học tập, ăn uống hay ngủ nghỉ. Chẳng hạn trong bữa cơm gia đình, con vẫn khư khư chiếc điện thoại vì dở trận game hay đến giờ đi ngủ vẫn còn miệt mài leo rank.
- Chơi game từ 3 đến 6 tiếng mỗi ngày hoặc hơn. Thời gian chơi game không khoa học và phù hợp chẳng hạn vào đêm khuya, giờ nghỉ trưa hay giờ học bài…
- Thức đến tận 1-2h sáng để chơi game hay thậm chí là thức dậy sớm để tranh thủ chơi trước khi bị cha mẹ giám sát.
Thay đổi tiêu cực trong hành vi và tâm lý
Cha mẹ có thể nhận thấy tình trạng nghiện game online của con thông qua những thay đổi hành vi, tâm lý. Cụ thể như:
- Con bỏ bê các hoạt động và sở thích từng yêu thích như các bộ môn thể thao, đọc sách, vẽ tranh,…
- Thường xuyên nói dối, lảng tránh và che giấu việc mình chơi game quên thời gian.
- Có xu hướng không kiểm soát được thời gian chơi, thường xuyên hứa hẹn không chơi game hoặc thực hiện việc gì đó nhưng không thực hiện.
- Con có những biểu hiện cảm thấy bứt rứt, khó chịu và lo lắng khi không được chơi game.
- Các câu chuyện của con xoay quanh chủ đề game online mà dần ít đi những câu chuyện khác.
Kết quả học tập sa sút
Một dấu hiệu cho thấy con bạn nghiện game online là kết quả học tập của con bị sa sút. Các con chỉ mải mê các trò chơi trực tuyến mà không tập trung học, chán học, không làm bài tập. Các môn học từng có kết quả và thành tích nay bị tụt dốc nhanh chóng.
Sức khỏe giảm sút
Khi bị nghiện game online, con dành quá nhiều thời gian để chơi, gây ra việc thiếu ngủ, mệt mỏi và mắt thâm quầng. Cùng những thói quen không khoa học, ăn uống thất thường, các con dễ gặp những vấn đề sức khỏe như: thừa cân béo phì, giảm cân không kiểm soát, đau mỏi vai gáy, giảm thị lực,…
Tránh giao tiếp và tách khỏi đời sống xã hội
Cha mẹ có thể nhận thấy con nghiện game online thông qua việc con tránh đối thoại với cha mẹ, ít giao tiếp, trả lời cụt lủn hoặc im lặng khi được hỏi han. Các con dành nhiều thời gian ở một mình bên điện thoại, máy tính hơn là giao tiếp với người thân.
Ngoài ra, các con cũng dần thu mình và tách khỏi đời sống xã hội bên ngoài. Cha mẹ có thể nhận thấy con không còn đi chơi với bạn bè, không còn hứng thú với các buổi gặp gỡ ngoài thực tế. Đồng thời, con dần tập trung và cảm thấy vui khi giao lưu với bạn trong game.
Chống đối khi bị nhắc nhở và can thiệp
Khi cha mẹ nhắc nhở, cố gắng hạn chế thời gian chơi game – các con có thể nói dối, cãi lại hoặc thậm chí là giận dữ và có hành vi chống đối mạnh mẽ. Biểu hiện không kiểm soát cảm xúc là dấu hiệu của nghiện game online quá lâu.
Nguyên nhân của việc nghiện game online
Để cùng con thoát khỏi tình trạng nghiện game, phụ huynh cũng cần tìm ra nguyên nhân khiến con tìm đến và chìm đắm trong các trò chơi này. Có nhiều nguyên nhân, bao gồm cả những yếu tố từ bên trong con trẻ và cả những tác động từ bên ngoài. Có 4 nguyên nhân chính khiến các con nghiện game online.
Được giải tỏa cảm xúc và khẳng định bản thân trong các trò chơi online
Lửa tuổi thanh thiếu niên có nhiều biến động về tâm lý. Các con dễ tổn thương, cần được chia sẻ và luôn khao khát được công nhận.
Khi con có chuyện buồn như: bị cô giáo nhắc nhở, bị bạn bè trêu chọc – Hay khi con có chuyện vui: con được điểm 10, con được giải nhất cuộc thi kể chuyện,… Con đều muốn chia sẻ với cha mẹ, muốn được động viên hay khen ngợi. Nhưng cha mẹ lại không có thời gian, không đủ kiên nhẫn để lắng nghe con. Dần dần ở trong gia đình, con tự thấy con là “người thừa”.
Trong khi đó, trong các trò chơi online, những nhu cầu này được đáp ứng dễ dàng.
Khi chơi game online, các con được tôn vinh và nhận phần thưởng khi qua đạt rank, lên cấp. Trong các trò chơi online, các con cũng tìm được cộng đồng, bạn bè đồng cảm và có những tâm tư tương tự nhau.
Thiếu sự quan tâm và định hướng từ gia đình, nhà trường
Cuộc sống hiện đại quá bận rộn, cha mẹ đã không quan tâm và không nhận ra con mình đang ra vào game online. Những cuộc trò chuyện giữa cha mẹ và con cái dần ít đi. Các bậc phụ huynh đã dần phó mặc con cho các thiết bị hiện đại như iPad, điện thoại, máy tính,… Thậm chí, chính cha mẹ cũng là tấm gương xấu khi suốt ngày chăm chú vào các thiết bị điện tử.
Ngoài ra, ở nhà trường cũng đang thiếu các chương trình giáo dục kỹ năng sống, cách sử dụng internet an toàn, định hướng cuộc sống. Do đó, các bạn trẻ dễ bị lôi cuốn bởi các yếu tố hấp dẫn trong các trò chơi online.
Thiếu các hoạt động lành mạnh
Môi trường sống dần ít đi các hoạt động ngoại khóa, thể thao, vui chơi ngoài trời cũng là một nguyên nhân khiến các con tìm đến game online. Thay vì tham gia các hoạt động tích cực, con thường nằm ỳ trên sofa lướt điện thoại hay nằm dài trên giường chơi game.
Các hoạt động lành mạnh giúp con phát triển tốt về thể chất và tư duy. Con bận rộn hơn, có nhiều mối bận tâm hơn cũng là cách con rời xa các trò chơi điện tử. Ngoài ra, khi các con thiếu cơ hội giao tiếp với mọi người, ít bạn bè, ít kết nối các mối quan hệ – Các con cũng có xu hướng tìm đến thú tiêu khiển là các trò chơi online.
Thiết kế game online hấp dẫn và có tính gây nghiện
Không thể phủ nhận được rằng, các nhà sản xuất game có những thiết kế thú vị và có cách giữ chân người chơi rất tốt.
- Giao diện game online nhiều màu sắc, hình ảnh đẹp mắt, thu hút giới trẻ.
- Nhiều nhân vật trong game phù hợp với sở thích của các con, được hóa thân thành những nhân vật yêu thích.
- Hệ thống phần thưởng liên tục: điểm kinh nghiệm, quà, huy hiệu…
- Cộng đồng game, đội nhóm, bạn bè có thể trao đổi online với nhau.
- Nội dung thay đổi không ngừng khiến người chơi tò mò và muốn khám phá…
Tất cả những điểm thu hút trên dễ cuốn hút các bạn tham gia chơi và dần dần nghiện game online lúc nào không hay biết.
Giải pháp cho phụ huynh có con nghiện game online
Khi con có nguy cơ hoặc có dấu hiệu nghiện game online thì việc cha mẹ đồng hành cùng con là điều vô cùng quan trọng. Những chỉ trích, ngăn cản và biện pháp mạnh chưa chắc đã giúp con vượt qua được thử thách này.
Phòng tránh nghiện game online cho trẻ
Nếu con chỉ mới xuất hiện những dấu hiệu nhẹ, cha mẹ có thể phòng ngừa con bị nghiện các trò chơi online thông qua các biện pháp sau:
- Tạo quy tắc rõ ràng: Cha mẹ và con cùng thống nhất một quy tắc chung về việc chơi game. Ví dụ con có thể chơi game trong vòng 30 phút khi đã xong các bài tập. Hoặc không được chơi game sau 9 giờ tối…
- Dành nhiều thời gian chất lượng cho con: Cha mẹ hãy dành thời gian trò chuyện, lắng nghe con kể về một ngày của con ở trường. Có nhiều hoạt động gia đình như cùng nấu cơm, đi dã ngoại, xem phim, cùng chơi thể thao,… để kéo con ra khỏi các trò chơi ảo.
- Khuyến khích con các thêm các thói quen và sở thích lành mạnh: Cha mẹ có thể cho con tham gia các hoạt động văn hóa tinh thần và sở thích lành mạnh khác. Chẳng hạn như: đọc sách, vẽ tranh, tập một bộ môn thể thao, chơi nhạc cụ,… Những niềm vui và đam mê lành mạnh này sẽ giảm sự chú ý của con với game.
- Cha mẹ là tấm gương cho con: Các bậc phụ huynh thường dán mắt vào điện thoại, iPad, máy tính có thể là tấm gương xấu khiến các con học theo. Cha mẹ cũng nên có một thói quen lành mạnh, tấm gương sống khoa học để các con noi theo.
Khi con đã nghiện game online, cha mẹ phải làm gì?
- Trò chuyện và lắng nghe: Khi biết con đang chìm đắm trong các trò chơi online, thay vì la mắng và chỉ trích, cha mẹ nên bình tĩnh và tìm hiểu tâm tư của con. Có thể bắt đầu bằng việc tìm hiểu con đang chơi game gì, bạn bè trong game của con ra sao? Từ đó, cha mẹ có thể hiểu nguyên nhân sâu xa dẫn đến việc con nghiện game và gỡ rối từ chính nguyên nhân này.
- Cha mẹ đồng hành cùng con: Cha mẹ và con cùng xây dựng lại thời gian biểu một cách hợp lý. Một thời gian biểu cân bằng giữa việc học, chơi và nghỉ ngơi của cả gia đình. Các thành viên trong gia đình kết nối được với nhau, giao tiếp với nhau nhiều hơn. Từ đó dần dần giảm thời gian chơi game của con và thay thế bằng các hoạt động bổ ích khác.
KHÁM PHÁ NGAY: TOP 7 cách cai nghiện game hiệu quả cho trẻ trong kỳ nghỉ hè
Hiểu được những tâm tư và khó khăn của cha mẹ khi có con bị nghiện game, Học viện Minh Trí Thành và Thạc sĩ Tâm lý Nguyễn Thị Lanh đã có nhiều chương trình chia sẻ Miễn Phí giúp cha mẹ hàn gắn lại tình trạng mất kết nối với con.
Đồng thời, chương trình cũng giúp cha mẹ thay đổi quan điểm, thay đổi cách đối mặt với thói quen xấu của con và cùng đồng hành với con trong việc tìm ra hướng đi đúng đắn. Cha mẹ có thể tham khảo và đăng ký tham gia chương trình. Biết đâu, qua những chia sẻ này, cha mẹ tìm được con đường phù hợp.
Trên đây là những thông tin tổng quan về dấu hiệu nhận biết con nghiện game online, những nguyên nhân và các giải pháp để phụ huynh giúp con xa rời thế giới ảo. Hy vọng bài viết đem đến thông tin hữu ích và gỡ rối cho các bậc cha mẹ khi con mải mê chơi game.
