Thật may mắn cho trẻ khi cha mẹ đã giúp con định hướng công việc từ sớm giúp con tự giác và chủ động trong học tập, phát triển kỹ năng. Tuy nhiên, có một số phụ huynh lại dùng phương pháp không phù hợp và định hướng sai khiến các con hoang mang, không hợp tác hay chống đối. Trong bài viết này, cùng colanh.vn điểm lại 3 sai lầm khi định hướng công việc cho con mà cha mẹ nên biết.
1. Áp đặt ý kiến của mình lên con
Nhiều cha mẹ đã tìm hiểu và định hướng công việc cho con từ rất sớm, tuy nhiên, lại giúp con chọn theo ý của mình. Sự lo lắng thái quá cho con làm cha mẹ thay con quyết định công việc mà con theo đuổi.
Muốn con theo tiếp nối công việc của gia đình:
Có vô vàn kiểu áp đặt truyền thống lên con mà nhiều cha mẹ đã áp dụng. Có gia đình theo quan niệm “cha truyền con nối”. Cha mẹ đã có thành công trong một lĩnh vực và muốn con mình sẽ theo nghề của cha mẹ.
Ví dụ: Khi cha là giám đốc của một công ty yêu cầu con học quản trị kinh doanh để về tiếp quản công ty của mình. Trong khi đó, con của ông lại có thiên hướng theo đuổi lĩnh vực nghệ thuật. Định hướng của cha hoàn toàn không phù hợp.
Con hoàn thành “ước mơ” của cha mẹ:
Nhiều cha mẹ đã biến con trở thành “người viết tiếp ước mơ dang dở của mình”. Cha mẹ muốn con theo những ngành nghề mà chính cha mẹ đã từng muốn theo đuổi nhưng không thành công. Cha mẹ đã không hề hiểu rằng, khi cuộc xã hội thay đổi, các con cũng đã trở nên năng động và nhanh nhạy hơn.
Thay vì chọn công việc phù hợp với con, cha mẹ muốn con thành công trong nghề A, nghề B… Những ngành nghề mà thời của cha mẹ, các ngành nghề này có lương cao, công việc ổn định. Chẳng hạn cha mẹ luôn muốn con trở thành một công chức nhà nước mà không hề biết con thích công việc hướng dẫn viên năng động, di chuyển nhiều.
2. Không lắng nghe và hiểu mong muốn của con
Một định hướng công việc đúng đắn là công việc con yêu thích và đam mê. Nhưng nhiều cha mẹ đã bỏ qua điều này. Cha mẹ thường chọn ngành nghề theo những tiêu chí nào đó: tham khảo phụ huynh khác, chọn ngành xu hướng, chọn theo hiểu biết của mình hay chọn ngành kiếm nhiều tiền,… nhưng lại bỏ qua ý kiến của con.
Ở mỗi lứa tuổi, con có suy nghĩ và cảm xúc riêng của mình. Và từ đó dần hình thành những đam mê, sở thích cá nhân. Cha mẹ đã không tìm hiểu mong muốn, đam mê và thế mạnh của con trước khi đưa ra định hướng cho con. Và kết quả là đưa ra một định hướng công việc hoàn toàn xa rời với thực tế của con.
Lựa chọn ngành nghề không được con đóng góp ý kiến và ủng hộ, con không có hạnh phúc trong học tập và công việc. Con cũng “thiếu trách nhiệm” trong tất cả quyết định của mình. Con sẽ không có động lực và tự tin để theo đuổi một công việc mông lung như vậy. Việc con chấp nhận cũng chỉ là con vâng lời hay con “sợ” cha mẹ mà thôi. Thậm chí, con có xu hướng âm thầm làm theo ý kiến mình hoặc “chống đối” cha mẹ. Về lâu dài, nhiều mâu thuẫn phát sinh trong gia đình, gia định mất kết nối và rạn vỡ.
KHÁM PHÁ NGAY: 5 bài học quan trọng dạy con định hướng cuộc sống
3. Không đồng hành con trong định hướng công việc
Nhiều cha mẹ luôn suy nghĩ rằng nhà trường là nơi định hướng nghề nghiệp tốt nhất cho con. Họ đã “phó mặc” cho các thầy cô, nhà trường giúp con lựa chọn công việc. Hoặc một số cha mẹ nghĩ con sẽ tự lựa chọn ngành nghề theo ý con.
Sai lầm này đã khiến nhiều cha mẹ “không biết gì về con”. Khi được ai đó hỏi “Cháu nhà cô định thi trường gì”, “Con nhà chị chọn ngành gì?”- câu trả lời của cha mẹ là không biết hoặc do con quyết định.
Nhưng sự thật là, nhà trường không phải là người chịu trách nhiệm hàng đầu trong việc này. Nhà trường có vai trò phối hợp, giúp cha mẹ nắm bắt tình hình học tập của con, truyền đạt nguyện vọng của con và đưa ra lời khuyên cho con. Nhà trường có thể hỗ trợ, các con có thể tự quyết định nhưng định hướng công việc chưa chắc đã đúng đắn 100%.
Việc thiếu đồng hành và hỗ trợ có thể khiến con không có định hướng tương lai, mất phương hướng và lo lắng. Con sẽ có cảm giác mình không được coi trọng trong gia đình. Dần dần cha mẹ không còn “quan trọng” với con vì con tin rằng dù sao con cũng tự quyết định được mọi thứ.
4. Cách cha mẹ định hướng công việc đúng đắn cho con
Làm thế nào để định hướng công việc đúng đắn cho con, trước hết, cha mẹ cần soi xét lại bản thân: Mình đã mắc sai lầm nào trong việc giúp con tìm kiếm nghề nghiệp phù hợp?
Việc giúp con định hướng công việc không chỉ là chọn cho con ngành nào để đăng ký thi đại học. Đây còn là việc giúp con tìm được đam mê, một công việc để con đủ quyết tâm theo đuổi và gắn bó trong tương lai.
Phụ huynh cần dành thời gian lắng nghe, trò chuyện và tìm hiểu năng lực, mong muốn của con. Nghiên cứu kỹ về các ngành nghề, đặc điểm, cơ hội việc làm trong tương lai. Và từ đó đưa ra ý kiến một cách khách quan, không áp đặt. Đồng thời, cha mẹ cũng luôn là người đồng hành của con trong suốt quá trình: tìm hiểu, lựa chọn, học tập và phát triển trong công việc.
Nếu cha mẹ vẫn đang mắc nhiều sai lầm, loay hoay trong việc tìm ra định hướng công việc cho con – tham khảo ngay chương trình “ĐƯỜNG ĐẾN TRÁI TIM CON”. Chương trình HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ do Học viện Minh Trí Thành tổ chức nhằm giúp cha mẹ nhìn nhận lại bản thân, tìm hiểu về những sai lầm của mình trong cách kết nối với con. Thông qua đây, cha mẹ cũng học được cách thấu hiểu con, đồng hành cùng con điều chỉnh bản thân và đạt được được thành công trong tương lai.
